Easy2Siksha.com
   2021
/  
 ( )
 : 2   :50
:     ,            
         
1. 15  18          
2.    484       
3.        :
(i)  
(ii)  .
4.               
 
5.   
           
6.     .
7.    
,      
Easy2Siksha.com
8.             
   2021
/  
 ( )
 : 2   :50
:     ,            
          
1. 15  18          
:           ,  , 
              
     15  18        , 
       ,  , ,     
         
󷈷󷈸󷈹󷈺󷈻󷈼       
           ,  ,   , 
  ,             ,  ,
                 

               
  ,       ,     
󷙢
     
Easy2Siksha.com
               
   :
󷄧󷄫  ( )󷄧󷄬  ( )
                
         ,     
      ,          
  
            !
󷸒󷸓󷸔󷸖󷸕   ,      
          ,      
       ,      
                
,            
    :
 ,             
   ,             
  ,           
      ,   ,      
󷈘󷈙       
                
               , 
      ,   
 ( )    ,   ,    
          ,  ,     
             
󺫼󺫽󺫾󺫿󺬀󺬁󺬂       
Easy2Siksha.com
     ,     -      
    ,        -     
    
, ,       
                
           ,    
              ,   
   
󷚆󷚇󷚈     
                 
 
     : •   ,      
    ,       
  
      : •           
,              
 ,        
󹶜󹶟󹶝󹶞󹶠󹶡󹶢󹶣󹶤󹶥󹶦󹶧     
        ,         
 , ,              
           
                
   
󷘧󷘨,      
  , ,  ,        -   
   
Easy2Siksha.com
 ,  ,            
       ,     ,  ,  
   
  ,             
 
󷇮󷇭       
                
  ,              
      ,        
     
    :


  
       
󷄧󼿒  
15  18   ,      ,     
   ,  ,           , 
           
       ,         
   
󷊭󷊮󷊯󷊱󷊰󷊲󷊳󷊴󷊵󷊶 
         ,      
             ,  ,
,       
Easy2Siksha.com
2.    484       
:        ,        
              , 
                  
           ,    
    ,    484         , 
    
󷘹󷘴󷘵󷘶󷘷󷘸  ?
      -            
  
𝑆𝑎, 𝑅𝑒, 𝐺𝑎, 𝑀𝑎, 𝑃𝑎, 𝐷ℎ𝑎, 𝑁𝑖
      (),  ()   ()     
         ; ,        
    
󷷑󷷒󷷓󷷔   ""   ,           
   ,            
󷈷󷈸󷈹󷈺󷈻󷈼  
              :
1. 
2. 
3. 
4. 
5. 
6. 
7. 
8. 
9. 
10. 
     ( )  ,         
    
󼩺󼩻     ?
Easy2Siksha.com
    :   ,          
 :
1.    ():
o   5  (), 6  ()  7  ()   
o :    5   ,      7   
2.     (-):
o            ,   
   
o :   (  ) ,        
3.    (   ):
o         
o :   ,   ( ) ,    
4.     :
o     ,          
       
o :       ,     

󷈷󷈸󷈹󷈺󷈻󷈼484    
     484     
1.      :
o      ( , , , , )     (, , )
o      
2.  :
o   (5 ),  (6 )   (7 )  
o         
3. -   :
o    , -   ,      
o        
4. - :
o -            - 
  
           ,   484  
 
󷷑󷷒󷷓󷷔  : ,          484 -
    
󹶓󹶔󹶕󹶖󹶗󹶘  
Easy2Siksha.com
               ()  
                
 -   (/)   ,        
     (/),    -      
(   )
   ,  () 484     ,     
,              
  
󷈷󷈸󷈹󷈺󷈻󷈼   
 :  ,  .
 : ,  .
 : ,  
 : ,   .
 : ,   
Marwa Thāta: ,  
Kafi Thāta: ,  
 : ,   .
Todi Thāta:   ,   
 : ,  
     -  ,        
󹵍󹵉󹵎󹵏󹵐 
  


 
7    
 

5, 6  7   
  (5 )
-
/ 
    ()    
-
  
:  (),  ()
/
   
  (,  )
󷇮󷇭 
  484             
              ,    
  ,     
     :              
          
Easy2Siksha.com
3.        :
(i)  
(ii)  .
: 
  
     ,           
   ,              
       ,       
     ;            "
"                 
     ,          
,      ,          
    
       :
󷄧󷄫 
󷄧󷄬 
  -   
󽇐(i)       
                 
     ,            !
   ?
            ( )    ,
           "", ""     
  ""      ,  ""        
        :
           
              
Easy2Siksha.com
   ?
      :
    
     ()   
                 
 
           ,      
  
    
     
     
    -        

 -       
                 
            - 
        
   
         :
          
          
              
          
         ,        
                 , 
      ,         , 
        
Easy2Siksha.com
 ,              ,   
        
󽇐(ii)       
   ,      
     ,           -  ,
        ,           
             
   ?
     , ,     ,         
       ""  
         ,        
         :
  
   
    
      ?
       :
          
      
       
         
   ,           
   
     ,     :
Easy2Siksha.com
      
      
       
      
          ,        
,                 
   
             :
         
                  
        
         
    ,            
    
󽆪󽆫󽆬    
          :
󽆤 
                   
               
󽆤 
                  
   
󷙣󷙤󷙥    ?
          ,     
    :
Easy2Siksha.com
          ?
        
     ,         
             ,   
        
4.               
 
:            
        ,    ,  , 
                 
       ,        
            ,     
        
          ,     
           ,   
               , 
 ,            
  20  1911   ()   ,      
                  , 
  ,              
                 
     ,    ,        
   -        
               
   ,              
           -    (,
        ,  )      
                 
     
-      ,           
              
          ,      
Easy2Siksha.com
               
              
               ;  
             
          "-"     
    ,         , 
               ,
     ,          
      (  ,  )       
                
             ;  
   
               
                
              
               
             
       ,          
  ,            
  ,   ,           
          ,        
        
                
  ,             
             ,  
              
     
         ,        
     ,           
              
                   
    
  13  1989  ,         ,
               
  ,           ,    
       
Easy2Siksha.com
,          ?
          ,    ,  
     ,         
         
    ,             
  ,       ,       
          
                 ; -
,     ,       ,    
     
5.   
           
:󷈷󷈸󷈹󷈺󷈻󷈼   
1.  
   
       ( ):
o ,  ,  ,  ,  .
Pa  Re    
: , ,     
󷷑󷷒󷷓󷷔           ,     

2. 
        
 
  
   ()     ,   
  
󷷑󷷒󷷓󷷔       -   ,    
         
3.  ( )
Easy2Siksha.com
  " "    ,     (16 )   
,     
Teentāl structure:
o 16   4      ,    4  
o 1, 5, 13    ; 9   
󷷑󷷒󷷓󷷔            
4. 
           ,  
 ,       -      -

             
󼩺󼩻
      
            
 ():
 -   -  -   -   - 
 ():
 -   -   -  -   - 
  ( )
 ( ):

    |     ||
    |    - ||
 (
 ):

    |     ||
    |    - ||
 1 ( )

    |     ||
Easy2Siksha.com
Ma Ga Sa - | Sa Ni Dha Ma ||
󷷑󷷒󷷓󷷔       ,         
 2 ()

    |     ||
Sa Ga Ma Dha | Ni Sa - - ||
󷷑󷷒󷷓󷷔         ,       
 3 ( )

    |     ||
    |  - - - ||
󷷑󷷒󷷓󷷔        ,      ()   
󷈷󷈸󷈹󷈺󷈻󷈼
    
  :           
  
  :       ,   
    :          
      
   :       , 
  
   
󹵍󹵉󹵎󹵏󹵐 


  

, , 
,  , ,  ,  

   
Sthāyī + Antarā
 1
 
Sa Ga Ma Dha Ni Sa…
 2
   
Ma Dha Ni Sa Ni Dha…
 3
 , 
Sa Ni Dha Ma Ga Sa…
󷇮󷇭 
    ,
 ,        
             
 , 
           ,   
- ,        
Easy2Siksha.com
  ,                -    
         ,        
 ,         
6.     .
:                 
             ,      
            ,   -
              ,      
       ,     -   
  ,             
        
      ,  ,       
       ,    ;   , , 
       ,    ,    
                
                 ,
        
                
           ()      , 
          ,        
           :
 ( ):
  ^  '
 ( ):
' ^   
,
  (  )   
^  ( )   
                  
      ,         , 
       ,    
Easy2Siksha.com
          ,       
               
         ,     
           -   
             ,   
       ,  -    ,  
    
   ,            ,   
""  ""      :
 (  ):  ()
 (
  ):  ()
        -  ,    ,     -
         ,      
          
                
""          ,      , ",
   !"      :
  ^   
    ,           
  ,     , ,    
        ,       ,
           ,     
               , 
            
        ,     - -
            , , ,
                 
                ,
   -       
                  
  ;             
,     ,     ,         
        
Easy2Siksha.com
        ,         
       ,     ,    
            ,     , 
             ,    
    
7.    
,      
:      ,        
     ,           
       ,         
                 
 ,  ,       ()       
        ,   ,     

󷘹󷘴󷘵󷘶󷘷󷘸   ?
  14      ()     
           
  (      )      - 
       
    ""  ""  ,       ( 12
  )     
󷷑󷷒󷷓󷷔    :   14      ,     
      
󷈷󷈸󷈹󷈺󷈻󷈼   
   14  ()   4  ()   :
 :4 
 :4 
 :3 
 :3 
          
󻏂󻏃󻏄󻏅󻏆󻏇󻏈   
Easy2Siksha.com
     (  )   :

  |   |   |   |   |   |   |  
   14  ,      :

    |     |     |    
󷷑󷷒󷷓󷷔  ,       
󷈷󷈸󷈹󷈺󷈻󷈼Laykaries (Tempos)
   ()     
:  (   )
:  (   )
:  (   )
:  (   )
󷷑󷷒󷷓󷷔       :   (),  (),   (),
   ()       ,       
󻏂󻏃󻏄󻏅󻏆󻏇󻏈      
1.  ( )

    |     |     |    
         
2.
 ( )
 ,      

      |         |       |    
   
󷷑󷷒󷷓󷷔    ,     (14 )  
3.  ( )
Easy2Siksha.com
 ,       
         |             |   
      |            
󷷑󷷒󷷓󷷔  ,    ,      
    
4.  ( )
        

            |             
   |             |        
       
󷷑󷷒󷷓󷷔    ,        
󹶓󹶔󹶕󹶖󹶗󹶘  
             () 
  ,     ,         
    
,           ,       
  
 ,            ,       
         
 ,        -     ,      
   ,      
          -   ,     
       
󷈷󷈸󷈹󷈺󷈻󷈼     
1.     :        
2.   :         
3.   :             
4. :     ,    
󹵍󹵉󹵎󹵏󹵐 
Easy2Siksha.com

  ( )

       
düğün
       

        

           
󷇮󷇭 
,                
             :
   
düğün    
   
    
         ,          
     
8.             
:      ,           
     ,            
              ,  
             
  ,             
" "  ; ,       ,     
         
󷈷󷈸󷈹󷈺󷈻󷈼   ?
            ()     
      ,       , , ,
            :
     
    
          
Easy2Siksha.com
            ?
󷚆󷚇󷚈 :   ,    
           ,    
 ,                
   
   :     ,          
 
󷙼󷙽󷙾󷙿󷚀󷚁󷚂󷚄󷚃󷚃󷚃󷚃󷚃󷚅      
                   
                
  
    :
            ,
            
        ,      
    
         
              
  
, ,           
  
    ,           
  -          
󹱧󹱨󹱩   
              
   ,              

       
Easy2Siksha.com
      -      
          
                   
 ,            
  ,                 
  ,           
󷙣󷙤󷙥       
              
                
  
:
 ()  
  
    ,   
     
   ,               
       
󹼯󹼰󹼱󹼳󹼲      
          -      
  -                 
 
    :
    
      
      
         ,   -     
               

Easy2Siksha.com
󷗰󷗮󷗯      
             :


     
             ,    
                
 
󺫼󺫽󺫾󺫿󺬀󺬁󺬂     
         ;       
          
              , 
,              
                 
   
󷘹󷘴󷘵󷘶󷘷󷘸   
         ,         
   :
     
   
    
    
    ,    ,     ,   
     
󽆤
Easy2Siksha.com
              
            ,      
  ,       ,       , 
            
             
       ,       